వినియోగదారుల రక্షణ చట్టం, 2019
(వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం)
ఫిర్యాదు స్వీకరణపై విధానం
అధ్యాయం 4: వినియోగదారుల వివాదాల పరిష్కార కమిషన్
విభాగం: 38
జిల్లా కమిషన్, ఒక ఫిర్యాదును స్వీకరించిన మీదట, లేదా మధ్యవర్తిత్వం ద్వారా పరిష్కారం విఫలమైనప్పుడు మధ్యవర్తిత్వానికి పంపబడిన కేసుల విషయంలో, అట్టి ఫిర్యాదుతో ముందుకు సాగవలెను.
(2) ఫిర్యాదు ఏదైనా వస్తువులకు సంబంధించినదైనచో, జిల్లా కమిషన్,—
(ఎ) అంగీకరించబడిన ఫిర్యాదు యొక్క ఒక ప్రతిని, దానిని అంగీకరించిన తేదీ నుండి ఇరవై ఒక్క రోజులలోపు, ఫిర్యాదులో పేర్కొనబడిన ఎదుటి పక్షానికి అందించాలి, అతనికి ముప్పై రోజుల వ్యవధిలో లేదా అది మంజూరు చేయగల, పదిహేను రోజులకు మించని, పొడిగించబడిన వ్యవధిలో కేసు యొక్క తన వాదనను సమర్పించుటకు నిర్దేశిస్తూ;
(బి) (ఎ) ఖండం క్రింద అతనికి సూచించబడిన ఫిర్యాదు అందిన మీదట, ప్రతివాది ఫిర్యాదులో ఉన్న ఆరోపణలను ఖండించినా లేదా వివాదాస్పదం చేసినా, లేదా తన వాదనను సమర్పించుటకు జిల్లా కమిషన్ ఇచ్చిన సమయం లోపల ఎటువంటి చర్య తీసుకోవడంలో ఉపేక్షించినా లేదా విఫలమైనా, (సి) నుండి (జి) ఖండాలలో నిర్దేశించిన పద్ధతిలో వినియోగదారుల వివాదాన్ని పరిష్కరించడానికి కొనసాగాలి.
(c) ఫిర్యాదులో వస్తువులలోని లోపం సరైన విశ్లేషణ లేదా పరీక్ష లేకుండా నిర్ధారించలేనిది అని ఆరోపించబడినట్లయితే, ఫిర్యాదుదారు నుండి వస్తువుల నమూనాను సేకరించి, నిర్దేశించిన పద్ధతిలో దానిని సీలు చేసి, ప్రామాణీకరించి, అలా సీలు చేసిన నమూనాను తగిన ప్రయోగశాలకు పంపాలి, అట్టి ప్రయోగశాల అవసరమైన విశ్లేషణ లేదా పరీక్ష చేయాలని ఆదేశిస్తూ, అట్టి వస్తువులు ఫిర్యాదులో ఆరోపించబడిన లోపంతో లేదా మరేదైనా లోపంతో బాధపడుతున్నాయా అని కనుగొనే నిమిత్తం మరియు దాని పరిశోధనలను జిల్లా కమిషన్కు సూచన అందిన నలభై ఐదు రోజుల వ్యవధిలో లేదా దానిచే మంజూరు చేయబడిన అట్టి పొడిగించిన వ్యవధిలో నివేదించాలి;
(డి) ఉపబంధం (సి) క్రింద ఏదైనా సరుకుల నమూనాను ఏదైనా సముచిత ప్రయోగశాలకు నిర్దేశించబడకముందే, సదరు సరుకులకు సంబంధించి ఆవశ్యక విశ్లేషణ లేదా పరీక్షను నిర్వహించు నిమిత్తం సముచిత ప్రయోగశాలకు చెల్లించుటకు నిర్దేశించిన రుసుములను కమిషన్ ఖాతాలో జమ చేయవలసిందిగా ఫిర్యాదుదారుడిని కోరాలి;
(ఇ) ఖండము (డి) క్రింద దాని ఖాతాకు జమ చేయబడిన మొత్తమును, ఖండము (సి) లో పేర్కొనబడిన విశ్లేషణ లేదా పరీక్షను నిర్వహించుటకు వీలుగా తగిన ప్రయోగశాలకు చెల్లించవలెను మరియు తగిన ప్రయోగశాల నుండి నివేదిక అందిన పిమ్మట, అది నివేదిక యొక్క ప్రతిని, అది తగినవిగా భావించిన అటువంటి వ్యాఖ్యలతో పాటు ప్రత్యర్థి పక్షమునకు పంపవలెను;
(ఎఫ్) ఏదైనా పక్షములలో ఒకటి తగిన ప్రయోగశాల యొక్క నిర్ధారణల ఖచ్చితత్వమును సవాలు చేసినచో, లేదా తగిన ప్రయోగశాలచే అవలంబించబడిన విశ్లేషణ లేదా పరీక్షా పద్ధతుల ఖచ్చితత్వమును సవాలు చేసినచో, ప్రతివాదిని లేదా ఫిర్యాదుదారుని తగిన ప్రయోగశాలచే సమర్పించబడిన నివేదికకు సంబంధించి తన అభ్యంతరములను లిఖితపూర్వకముగా సమర్పించుటకు కోరవలెను.
(జి) తగిన ప్రయోగశాలచే సమర్పించబడిన నివేదిక యొక్క సక్రమత లేదా అక్రమత గురించి మరియు (ఎఫ్) ఖండము క్రింద దానికి సంబంధించి చేసిన అభ్యంతరము గురించి కూడా ఫిర్యాదుదారుడికి మరియు ఎదుటి పక్షమునకు వారి వాదనలు వినిపించుకొనుటకు సహేతుకమైన అవకాశము కల్పించుట మరియు 39వ విభాగము క్రింద తగిన ఉత్తర్వు జారీ చేయుట.
(3) జిల్లా కమిషన్, సెక్షన్ 36లోని సబ్-సెక్షన్ (2) క్రింద దానిచే అంగీకరించబడిన ఫిర్యాదు, సబ్-సెక్షన్ (2) లో నిర్దేశించిన విధానాన్ని అనుసరించడం సాధ్యం కాని వస్తువులకు సంబంధించినదైతే, లేదా ఫిర్యాదు ఏదైనా సేవలకు సంబంధించినదైతే,—
(a) అట్టి ఫిర్యాదు యొక్క ఒక నకలును ఎదుటి పక్షమునకు పంపవలెను, అతడు ముప్పది రోజుల కాలపరిమితిలోపల లేదా జిల్లా కమిషన్ ద్వారా మంజూరు చేయబడినట్టి పదిహేను రోజులు మించని అట్టి పొడిగించిన కాలపరిమితిలోపల కేసుపై తన వివరణను సమర్పించుటకు ఆదేశిస్తూ;
(బి) (ఎ) ఖండం క్రింద అతనికి పంపబడిన ఫిర్యాదు ప్రతి అందిన తర్వాత, ప్రతివాది ఫిర్యాదులో పేర్కొన్న ఆరోపణలను తిరస్కరించిన లేదా వివాదం చేసినా, లేదా జిల్లా కమిషన్ ద్వారా ఇవ్వబడిన గడువులోగా తన వాదనను సమర్పించడానికి ఎటువంటి చర్య తీసుకోకుండా విస్మరించినా లేదా విఫలమైనా, అది వినియోగదారుల వివాదాన్ని పరిష్కరించడానికి కొనసాగుతుంది—
(i) ఫిర్యాదుదారునిచే మరియు ప్రత్యర్థి పక్షంచే దాని దృష్టికి తీసుకురాబడిన ఆధారాలను బట్టి, ప్రత్యర్థి పక్షము ఫిర్యాదులో పొందుపరచబడిన ఆరోపణలను తిరస్కరించినచో లేదా వివాదాస్పదం చేసినచో, లేదా
(ii) ఫిర్యాది ద్వారా దాని దృష్టికి తీసుకురాబడిన సాక్ష్యాధారాల ఆధారంగా ఏకపక్షంగా, ప్రతివాది కమిషన్ నిర్దేశించిన గడువులోపల తన వాదనను వినిపించుకోవడానికి ఏదైనా చర్య తీసుకోవడంలో విఫలమైనా లేదా ఉపేక్షించినా;
(c) ఫిర్యాదుదారుడు విచారణ తేదీన హాజరుకానిచో, ఫిర్యాదును గుణదోషాలపై నిర్ణయించుట.
(4) ఉప-విభాగాలు (2) మరియు (3) యొక్క ప్రయోజనార్థం, జిల్లా కమిషన్, ఉత్తర్వు ద్వారా, ఒక ఎలక్ట్రానిక్ సేవల ప్రదాతను, ఆ ఉత్తర్వులో నిర్దేశించిన విధంగా అట్టి సమాచారం, పత్రాలు లేదా రికార్డులను అందించుటకు ఆదేశించవచ్చును.
(5) [ఉప-సెక్షన్లు (2) మరియు (3) ]లో నిర్దేశించిన విధానాన్ని అనుసరించి జరిగిన ఏ చర్యలు కూడా, సహజ న్యాయ సూత్రాలు పాటించబడలేదనే కారణంతో ఏ న్యాయస్థానంలోనూ ప్రశ్నించబడవు.
(6) ప్రతి ఫిర్యాదును జిల్లా కమిషన్ చేత, రికార్డులో దాఖలు చేయబడిన అఫిడవిట్ మరియు దస్తావేజు సాక్ష్యం ఆధారంగా విచారించబడవలెను.
అయినను, విచారణ కొరకు లేదా పక్షులను ప్రత్యక్షంగా లేదా వీడియో కాన్ఫరెన్సింగ్ ద్వారా విచారించుటకు దరఖాస్తు చేయబడినచో, జిల్లా కమిషన్, తగిన కారణం చూపబడినచో మరియు తన కారణములను వ్రాతపూర్వకంగా నమోదు చేసిన పిమ్మట, దానిని అనుమతించవచ్చును.
(7) ప్రతి ఫిర్యాదు సాధ్యమైనంత శీఘ్రముగా పరిష్కరించబడవలెను మరియు, ఫిర్యాదుకు వస్తువుల విశ్లేషణ లేదా పరీక్ష అవసరం లేనిచో, ప్రత్యర్థి పక్షముచే నోటీసు అందిన తేదీ నుండి మూడు నెలల కాల వ్యవధిలో ఫిర్యాదును నిర్ణయించుటకు కృషి చేయబడవలెను; మరియు అట్టి విశ్లేషణ లేదా పరీక్ష అవసరమైనచో, ఐదు నెలల కాల వ్యవధిలో నిర్ణయించుటకు కృషి చేయబడవలెను.
అయితే, తగిన కారణం చూపబడినట్లయితే మరియు వాయిదా మంజూరుకు గల కారణాలు కమిషన్చే లిఖితపూర్వకంగా నమోదు చేయబడి ఉన్నట్లయితే తప్ప, జిల్లా కమిషన్చే ఎటువంటి వాయిదా సాధారణంగా మంజూరు చేయబడదు:
ఇంకనూ, జిల్లా కమిషన్, నిబంధనల ద్వారా నిర్దేశించబడినట్లుగా, వాయిదా వలన సంభవించిన ఖర్చులకు సంబంధించి అట్టి ఉత్తర్వులను జారీ చేయవలెను.
అయినను, అట్లు నిర్దేశించిన కాలపరిమితి తర్వాత ఫిర్యాదు పరిష్కరించబడిన సందర్భంలో, జిల్లా కమిషన్ సదరు ఫిర్యాదును పరిష్కరించు సమయమున అందుకు గల కారణములను లిఖితపూర్వకంగా నమోదు చేయవలెను.
(8) జిల్లా కమిషన్ ముందు ఏదైనా విచారణ పెండింగ్లో ఉండగా, అవసరమని తోచినట్లయితే, అది కేసు యొక్క వాస్తవాలు మరియు పరిస్థితులలో న్యాయమైన మరియు సముచితమైన అటువంటి మధ్యంతర ఉత్తర్వును జారీ చేయవచ్చు.
(9) ఈ సెక్షన్ ప్రయోజనార్థం, జిల్లా కమిషన్, సివిల్ ప్రొసీజర్ కోడ్, 1908 (1908 లోని 5) క్రింద ఒక దావాను విచారించునప్పుడు ఒక సివిల్ కోర్టుకు నిహితమైన అదే అధికారములను ఈ క్రింది విషయములకు సంబంధించి కలిగియుండును, అనగా:—
(a) ఏదైనా ప్రతివాదిని లేదా సాక్షిని సమను చేయుట మరియు వారి హాజరును బలవంతముగా చేయించుట మరియు సాక్షిని ప్రమాణపూర్వకముగా విచారించుట;
(బి) ఏదేని పత్రమును లేదా ఇతర భౌతిక వస్తువును సాక్ష్యముగా కనుగొనుటకు మరియు హాజరుపరచుటకు ఆదేశించుట;
(c) అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యమును స్వీకరించుట;
(d) సముచితమైన ప్రయోగశాల నుండి లేదా మరే ఇతర ప్రాసంగికమైన మూలం నుండి సంబంధిత విశ్లేషణ లేదా పరీక్ష నివేదికను అభ్యర్థించుట;
(e) ఏదేని సాక్షిని లేదా దస్తావేజును విచారణ నిమిత్తం కమీషన్లను జారీ చేయుట; మరియు
(f) కేంద్ర ప్రభుత్వం చేత నిర్దేశించబడగల మరేదైనా విషయం.
(10) జిల్లా కమిషన్ ముందు జరుగు ప్రతి వ్యవహారం, భారతీయ శిక్షా స్మృతి (1860 నాటి 45) లోని 193 మరియు 228వ సెక్షన్ల అర్థం మేరకు, న్యాయ వ్యవహారంగా పరిగణించబడును, మరియు జిల్లా కమిషన్, నేర శిక్షా స్మృతి, 1973 (1974 నాటి 2) లోని 195వ సెక్షన్ మరియు XXVIవ అధ్యాయం ప్రయోజనాల నిమిత్తం, నేర న్యాయస్థానంగా పరిగణించబడును.
(11) సెక్షన్ 2 లోని ఖండం (5) లోని ఉప-ఖండం (వి) లో సూచించిన వినియోగదారుడు ఫిర్యాదుదారుడు అయినచో, సివిల్ ప్రొసీజర్ కోడ్, 1908 (1908 లోని 5) కు సంబంధించిన మొదటి షెడ్యూల్ లోని ఆర్డర్ I రూల్ 8 నిబంధనలు ఈ సవరణకు లోబడి వర్తించును, అందులో దావా లేదా డిక్రీకి సంబంధించిన ప్రతి ప్రస్తావన, ఫిర్యాదుకు లేదా దానిపై జిల్లా కమిషన్ ఉత్తర్వుకు సంబంధించిన ప్రస్తావనగా భావించబడాలి.
(12) వినియోగదారుడైన ఫిర్యాదుదారుడు లేదా ఎవరిపై ఫిర్యాదు దాఖలు చేయబడిందో ఆ ప్రతివాది మరణించిన సందర్భంలో, సివిల్ ప్రొసీజర్ కోడ్, 1908 (1908లో 5వ చట్టం) మొదటి షెడ్యూలులోని 22వ నియమావళి నిబంధనలు, అందులో వాది మరియు ప్రతివాదికి సంబంధించిన ప్రతి ప్రస్తావనను సందర్భానుసారం ఫిర్యాదుదారుని లేదా ప్రతివాదిని సూచించినట్లుగా భావించబడవలెననే మార్పునకు లోబడి వర్తించును.
The language translation of this legal text is generated by AI and for reference only; please consult the original English version for accuracy.
